Drugsgebruik onder jongeren steeds normaler? Mario Zwart kraakt TeamAlert rapport

  • SHARE:
  • Tweet this

September 4th, 2017 | 11:34
Door webmaster

Een “onderzoek” van TeamAlert naar drugsgebruik onder jongeren kreeg vorige week o.a. aandacht van het Radio 1 Journaal. Opmerkelijk, want het zes pagina’s tellende rapportje (PDF hier) rammelt aan alle kanten. Mario Zwart legt in dit artikel uit waarom en suggereert een campagne met als slogan ‘Wiet, da’s gezond genieten!’

Drugsgebruik onder jongeren moeilijk in beeld te krijgen

door Mario Zwart

Omslag van het TeamAlert rapport

Jongerenorganisatie TeamAlert luidt de noodklok: “Maar liefst 68% van de ondervraagde jongeren geeft aan het idee te hebben dat drugsgebruik in zijn of haar omgeving de afgelopen vijf jaar is toegenomen. Dat bevestigt wat al langer gedacht werd, namelijk dat het steeds gebruikelijker wordt voor jongeren (tussen de 18 en 24 jaar) om een blowtje, lijntje of pilletje te doen.” Maar klopt dit wel? En hoe erg is drugsgebruik?

TeamAlert (*) baseert zich op drie bronnen: 1) een eigen onderzoek, 2) het aantal boetes voor drugsbezit op het Lowlands festival en 3) een onderzoek door Metro. Met deze bronnen is helaas het nodige mis.

Onderzoek TeamAlert meet vooral opinies van jongeren
Onderzoek van het type “denkt u dat in uw omgeving….” is berucht. Want: wat wordt eigenlijk gemeten? Bij veiligheidsonderzoeken zie je dit ook. De Nederlander voelt zich onveiliger, terwijl er objectief gezien minder criminaliteit is. Het Trimbos-instituut denkt dat er gemakkelijker en meer over drugs wordt gesproken dan vroeger, maar dat er géén enorme stijging in het gebruik is.

Jongeren zeggen ook dat ze zélf nauwelijks drugs gebruiken. Volgens TeamAlert zijn dit echter sociaal wenselijke antwoorden. Dit is vreemd. Als de uitkomst TeamAlert bevalt, wordt deze overgenomen, maar als de uitkomst niet bevalt, worden er kanttekeningen bij gezet. Dat klinkt als selectief winkelen.

Bron: de Volkskrant, 2 september 2017

Onduidelijk is ook de representativiteit. Wie hebben dit onderzoek ingevuld? Waren het feestgangers bij gabber-feest Nightmare? Of de bezoekers aan de EO Jongerendag?

En natúúrlijk ziet een 23-jarige meer druggebruik in zijn omgeving dan hij zag als 17-jarige. Hij komt op andere feesten, bezoekt opeens festivals, experimenteert zelf misschien ook. Nog weer later gaat hij/zij zich settelen, en zal dan weer veel minder druggebruik in zijn omgeving zien. Kortom: de vraag aan jongeren “zie je nu meer drugs om je heen dan 5 jaar geleden” is niet zinnig. De antwoorden zeggen niets over wat we eigenlijk willen weten, namelijk: gebruikt de totale groep jongeren (zeg, 17-25 jaar) NU meer drugs dan de totale groep jongeren (17-25 jaar) VROEGER ?

Kortom: het blijft onduidelijk of jongeren nu wel of niet meer drugs gebruiken dan vroeger.

Beeld: Lowlands

Lowlands: 84 boetes op 50.000 bezoekers
Het aantal drugsboetes is gestegen van 62 vorig jaar naar 84 in 2017. Komt de stijging door meer controles? Of zijn er meer drugs in omloop? Niemand weet het.
Hoeveel van die boetes voor jongeren waren is evenmin bekend. Al met al is het lastig om op basis van de boetes op Lowlands iets te zeggen over het druggebruik van alle Nederlandse jongeren. Ook al omdat Lowlands bezoekers een specifieke groep vormen, die afwijkt van de “gemiddelde” Nederlandse jongeren.

Puur naar de cijfers kijkend, lijkt er geen groot probleem te zijn. Slechts 0,16% van de bezoekers kreeg een boete.

Sommige Metro-lezers denken dat het XTC-gebruik is toegenomen
Dagblad Metro heeft een enquête online gezet, die door ruim 4.000 jongeren (18-34 jaar) is ingevuld. 84% van hen “denkt dat het XTC-gebruik de laatste jaren is toegenomen”.

(© Gonzo media)

Hiervoor gelden dezelfde bezwaren als voor het TeamAlert onderzoek: door wie is deze enquête ingevuld? Vermoedelijk wat vaker door mensen die “iets hebben met dit thema”. De uitkomsten zeggen dus wel wat over die 4.000 mensen zélf, maar niet over álle jongeren in Nederland. Ook hier gaat het weer om de subjectieve inschatting of men “denkt dat het is toegenomen”. En ik geloof onmiddellijk dat 23-jarigen meer sex, drugs & rock ‘n roll om zich heen zien dan 17-jarigen. Net zoals 33-jarigen meer baby’s en kinderwagens zien dan zij vroeger zagen… Ook met dit Metro onderzoek kunnen we dus weinig.

Wiet, da’s gezond genieten!
Op basis van TeamAlert, de Lowlands-boetes en Metro is dus niets te zeggen over het drugsgebruik onder jongeren. En over welke drugs hebben we het eigenlijk? Voor zover na te gaan gaat het over alle middelen (behalve alcohol dan): cannabis, maar ook lachgas, xtc, speed, paddo’s.

Nu is het ene middel schadelijker dan het andere. Als jongeren hun alcohol deels zouden vervangen door cannabis, dan is dat gezondheidswinst. Cijfers uit de VS, waar cannabis in diverse staten is gelegaliseerd, laten (voorzichtig) positieve effecten onder jongeren zien: minder verkeersongevallen, minder geweld, minder zelfmoorden, minder overgewicht. Vermoedelijk doordat ze meer cannabis, en minder alcohol zijn gaan consumeren.

TeamAlert zegt te willen inzetten op goede voorlichting en damage control. Dat klinkt goed. Ik zie al een samenwerking met VOC Nederland voor me. Een campagne om jongeren te laten overstappen op het minst schadelijke genotmiddel. Werktitel: “Wiet, da’s gezond genieten!”

MARIO ZWART

Voetnoten
(*) ‘Onderzoek wijst uit: jongeren zien drugsgebruik toenemen‘, TeamAlert website, 31 augustus 2017

De VOC Blog

Welkom bij het VOC, dé koepel van alle organisaties en individuen in Nederland die gekant zijn tegen het verbod op cannabis. Repressie is dure en contraproductieve symboolpolitiek. Wereldwijd vindt het Nederlandse beleid van decriminalisering steeds meer weerklank. Het is tijd voor de volgende stap: cannabis uit de strafwet.